{"id":2526,"date":"2021-07-12T06:42:37","date_gmt":"2021-07-12T06:42:37","guid":{"rendered":"http:\/\/mojalasztownia.pl\/?p=2526"},"modified":"2021-07-12T06:42:37","modified_gmt":"2021-07-12T06:42:37","slug":"serce-na-ramieniu-felieton-miry-urbaniak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/?p=2526","title":{"rendered":"\u201e Serce na ramieniu\u201d  FELIETON MIRY URBANIAK"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u201eDwie rzeczy osobiste nape\u0142niaj\u0105 mnie dum\u0105, \u017ce ja Polak jestem kapitanem angielskiej marynarki i \u017ce nie\u017ale potrafi\u0119 pisa\u0107 po angielsku. \u201e<\/strong><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0rozmowa z J. Conradem<\/em><\/p>\n<p>\u017baden nar\u00f3d nie rodzi si\u0119 dobry lub z\u0142y. A jednak w okre\u015blonych warunkach geograficznych, historycznych i gospodarczych nabywa cech, kt\u00f3re \u2013 stereotypowo, nazywane s\u0105 zaletami lub wadami okre\u015blonej nacji. Z polskich cech nie lubi\u0119 \u2013 zad\u0119cia. Bo, oboj\u0119tne co jest przyczyn\u0105, przeszkadza w dzia\u0142aniu.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>Kiedy po rozstrzygni\u0119ciach Traktatu Wersalskiego otrzymali\u015bmy ponad sto kilometr\u00f3w morza rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 te\u017c edukacja morska spo\u0142ecze\u0144stwa rolnik\u00f3w. I postanowiono prowadzi\u0107 j\u0105 systemowo. Wyrazem tego by\u0142o przekszta\u0142cenie Towarzystwa \u201eLiga \u017beglugi Polskiej\u201d z 1919 r. w Lig\u0119 Morsk\u0105 i Rzeczn\u0105 \u2013 1924 r., a od 1930 r. w Lig\u0119 Morsk\u0105<br \/>\ni Kolonialn\u0105, finansowan\u0105 z bud\u017cetu pa\u0144stwa. Na starych fotografiach najbardziej poruszaj\u0105 mnie tropikalne he\u0142my cz\u0142onk\u00f3w ligi, a w jej historii &#8211; zamiary powi\u0119kszenia terytorium Rzeczypospolitej o kolonie w Brazylii, Peru, Liberii, oderwanie Madagaskaru od Francji,<br \/>\na Mozambiku od Portugalii. Zreszt\u0105 zakup\u00a0 ziemi w brazylijskim stanie Parana i osada \u201eMorska Wola\u201d &#8211; z wybudowan\u0105 kolej\u0105, by\u0142y faktem. Tak jak zakup w 1934 r. \u017caglowca dla aktywizacji polskiego handlu zamorskiego i cel\u00f3w szkoleniowych, za aprobat\u0105 \u00f3wczesnego prezesa organizacji gen. Gustawa Orlicz \u2013 Dreszera, kt\u00f3ry nie mia\u0142 \u017cadnego do\u015bwiadczenia morskiego i chyba kiepskich doradc\u00f3w. Pi\u0119ciomasztowy szkuner zbudowany w Vancouver p\u0142ywa\u0142 jako \u017caglowiec towarowy pod banderami: brytyjsk\u0105 i du\u0144skq.\u00a0 <em>ELEMKA<\/em> &#8211; \u017caglowiec, o imieniu utwo\u00adrzonym od skr\u00f3tu LMiK, pod polsk\u0105 bander\u0105 odby\u0142 tylko jeden \u2013 nieudany, rejs do Aleksandrii i Jaffy. Za\u015b ca\u0142e przedsi\u0119wzi\u0119cie sta\u0142o si\u0119 przy\u00adk\u0142adem niekompetencji, kl\u0119ski finansowej i utraty zaufania do organizacji. Od lata 1936 r., na <em>ELEMCE<\/em> cumuj\u0105cej przy Nabrze\u017cu Pomorskim w Gdy\u00adni, prowadzono stacjonarne szkolenie morskie dla m\u0142odzie\u017cy z k\u00f3\u0142 LMiK i harcerskich dru\u017cyn wodnych. W 1938 r. kupi\u0142 j\u0105 Amerykanin S.M. Riss, zmieni\u0142 nazw\u0119 na <em>ANDROMEDA <\/em>i zamierza\u0142 odby\u0107 naukowy rejs dooko\u0142a \u015bwiata. Do wyprawy nie dosz\u0142o, a jednostka pop\u0142yn\u0119\u0142a do Kr\u00f3lewca, gdzie zosta\u0142a sprzedana Wydzia\u00ad\u0142owi \u017beglugi Morskiej Ministerstwa Komunikacji Rzeszy Niemieckiej i przeholowana do Hamburga. Wojn\u0119 statek przetrwa\u0142 w Niemczech, a po wojnie, do 1947 r., by\u0142 hulkiem mieszkalnym w Hamburgu. Potem rozwozi\u0142 w\u0119giel do port\u00f3w Morza P\u00f3\u0142nocnego, kiedy osiad\u0142 na dnie i zosta\u0142 rozebrany na opa\u0142 w Lubece.<\/p>\n<p><em>ELEMKA<\/em> &#8211; to z jednej strony by\u0142o polskie zad\u0119cie, ale z drugiej &#8211; wielka potrzeba zaznaczenia w mi\u0119dzynarodowej \u015bwiadomo\u015bci nowego i wolnego pa\u0144stwa. W tym sensie dawni polscy wizjonerzy nie mieli kompleks\u00f3w tak jak dzisiejsi m\u0142odzi ludzie, kt\u00f3rzy \u2013 jak zechc\u0105, mog\u0105 zamieszka\u0107 w Paranie. Do wojny liga liczy\u0142a prawie 1 mln cz\u0142onk\u00f3w, wydawa\u0142a miesi\u0119cznik \u201eMorze\u201d oraz kwartalnik \u201eSprawy Morskie i Kolonialne\u201d, dofinansowa\u0142a budow\u0119 okr\u0119tu wojennego ORP <em>ORZE\u0141<\/em>. Po wojnie istnia\u0142a do 1953 r. i dopiero w 1981 r. reaktywowano j\u0105, przywracaj\u0105c pierwotn\u0105 nazw\u0119 Ligi Morskiej i Rzecznej oraz ide\u0119 powo\u0142ania \u2013 edukacj\u0119 morsk\u0105.<\/p>\n<p>Ko\u0142obrzeska Liga Morska i Rzeczna to jeden z najbardziej skutecznych oddzia\u0142\u00f3w organizacji, ale tak\u017ce barwny osobowo\u015bciami jego \u201ewodz\u00f3w\u201d. Wieloletniego prezesa \u2013 Antoniego Szarmacha \u2013 ju\u017c na \u201ewiecznej wachcie\u201d i Marka Padjasa \u2013 Grotmaszta Bractwa Kaphornowc\u00f3w. Rocznic\u0119\u00a0 \u201eza\u015blubin z morzem\u201d \u2013 t\u0119 z 1920 r. w Pucku, \u015bwi\u0119tuj\u0105 ko\u0142obrze\u017canie tam w\u0142a\u015bnie, cho\u0107 w polskiej \u015bwiadomo\u015bci to Ko\u0142obrzeg jest miastem za\u015blubin.<\/p>\n<p>A rocznic\u0119 &#8211;\u00a0 18 marca 1945 r., celebruj\u0105 wed\u0142ug w\u0142asnego ceremonia\u0142u. Bandery zamoczone w falach Ba\u0142tyku przez m\u0142odzie\u017c oraz w\u0142adze Pucka i Ko\u0142obrzegu, jak uczynili to \u017co\u0142nierze po zwyci\u0119skich walkach o miasto, to symbol i identyfikacja ze swoim miejscem na ziemi. Od czterech lat Wis\u0142\u0119 i Bug za\u015blubiaj\u0105 te\u017c: Wyszk\u00f3w oraz D\u0119blin. \u201eI p\u00f3ki kropla jest w Ba\u0142tyku\/ polskim morzem b\u0119dziesz ty\u2026\u201d \u2013 w hymnie ligi, dla Marka Padjasa najwa\u017cniejsza jest \u201ekropla\u201d \u2013 bo dr\u0105\u017cy ska\u0142y, a Antoni Szarmach mawia\u0142, \u017ce ma wtedy \u201eserce na ramieniu\u201d. Obaj s\u0105 kawalerami \u201epier\u015bcienia Hallera\u201d \u2013 najwy\u017cszego odznaczenia Ligi Morskiej i Rzecznej.<\/p>\n<p>Mira Urbaniak<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201eDwie rzeczy osobiste nape\u0142niaj\u0105 mnie dum\u0105, \u017ce ja Polak jestem kapitanem angielskiej marynarki i \u017ce nie\u017ale potrafi\u0119 pisa\u0107 po angielsku. \u201e \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0rozmowa z J. Conradem \u017baden nar\u00f3d nie rodzi si\u0119 dobry lub z\u0142y. A jednak w okre\u015blonych warunkach geograficznych, historycznych i gospodarczych nabywa cech, kt\u00f3re \u2013 stereotypowo, nazywane s\u0105 zaletami lub wadami okre\u015blonej nacji.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2527,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2526"}],"collection":[{"href":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2526"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2526\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2528,"href":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2526\/revisions\/2528"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2527"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2526"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2526"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mojalasztownia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2526"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}